Μιχαήλ Σφακιανάκης

Ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκης συνυπέγραψε σύμβαση 30.000 € με τον ΟΠΕΚΕΠΕ και ζήτησε από αυτήν 27.000 € σε τέσσερις αμοιβές, 7.000 € για τον εαυτό του. Ο Αντιπρύτανης Δημοσθένης Κυριαζής, που ως πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών υπογράφει κάθε ανάθεση του λογαριασμού, υπέγραψε και τη δική του, 5.000 €. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ πλήρωσε επικαλούμενος μόνο το τιμολόγιο.

Η πρόσκληση

Στις 24 Μαΐου 2024 το διοικητικό συμβούλιο του ΟΠΕΚΕΠΕ ενέκρινε «κατά πλειοψηφία» μια απευθείας ανάθεση «έως 30.000 €». Ο ανάδοχος θα οριζόταν με την πρόσκληση.²¹

Το μόνο γραπτό αίτημα για την ανάθεση που αναφέρουν τα έγγραφα είναι ένα «υπηρεσιακό σημείωμα της Διεύθυνσης Πληροφορικής» με ημερομηνία 28 Ιουνίου 2024, 35 ημέρες μετά την απόφαση του συμβουλίου. Δεν έχει αναρτηθεί και δεν αναφέρει συντάκτη.⁷ Η πρόσκληση της 15ης Ιουλίου είχε έναν μόνο αποδέκτη: «ΠΡΟΣ: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ – ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ».⁶

Ο πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ Κυριάκος Μπαμπασίδης υπέγραψε την ανάθεση στις 31 Ιουλίου και τη σύμβαση στις 19 Σεπτεμβρίου: 30.000 € χωρίς ΦΠΑ, 37.200 € με ΦΠΑ.^7,8 Από την πλευρά του Πανεπιστημίου τη σύμβαση υπέγραψαν δύο πρόσωπα για το Κέντρο Ερευνών (ΕΛΚΕ): ο Αντιπρύτανης Κυριαζής, ως πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών, και ο ίδιος ο Πρύτανης, ως Επιστημονικός Υπεύθυνος του έργου.⁸

Η σύμβαση είχε πέντε αντικείμενα: έλεγχο ευπαθειών σε έως πέντε εφαρμογές του ΟΠΕΚΕΠΕ «με χρήση του λογισμικού Acunetix που διαθέτει ο Οργανισμός»· δοκιμές αποδοχής του συστήματος καταγγελιών· μελέτη και τεύχος προκήρυξης για νέο ιστότοπο· μελέτη του ασύρματου δικτύου· και τεκμηρίωση διαδικασιών για πληροφοριακά συστήματα (ενδεικτικά δώδεκα).⁸

Οι αναθέσεις

Στις 10 Οκτωβρίου 2024 το Κέντρο Ερευνών αποδέχθηκε το έργο «Παροχή υπηρεσιών βελτίωσης σε δομές και βάσεις δεδομένων και σε υποστήριξη επίτευξης στόχων ασφάλειας σε εξέλιξη εφαρμογών και πληροφοριακών συστημάτων του ΟΠΕΚΕΠΕ» (κωδικός E.079), με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Πρύτανη και λήξη στις 18 Δεκεμβρίου. Την αποδοχή υπέγραψε ο Κυριαζής.⁹

Επτά ημέρες αργότερα, στις 17 Οκτωβρίου, με αιτήματα του Πρύτανη ως Επιστημονικού Υπευθύνου, ο Κυριαζής υπέγραψε τρεις αναθέσεις των 5.000 €. Η πρώτη πήγε στον ίδιο τον Πρύτανη, για «επιστημονικό συντονισμό έργου και συμμετοχή στην κατάρτιση του συνόλου των παραδοτέων». Η δεύτερη στον Κυριαζή, για «συμμετοχή στην κατάρτιση των παραδοτέων 2, 3 και 4»· ως πρόεδρος, ο Κυριαζής υπογράφει κάθε ανάθεση του λογαριασμού, και υπέγραψε και τη δική του. Η τρίτη στον Ανδρέα Μενύχτα, συνεργάτη του Κέντρου Ερευνών που αμείβεται με τιμολόγιο, για τα παραδοτέα 1 έως 5.^10,11,12

Οι αναθέσεις επικαλούνται συνεδριάσεις της Επιτροπής Ερευνών, τα πρακτικά των οποίων δεν αναρτώνται· δεν φαίνεται αν ο Κυριαζής, πρόεδρός της, μετείχε στην έγκριση της δικής του αμοιβής.^9,11

Στις 18 Δεκεμβρίου, την τελευταία ημέρα του έργου, το Κέντρο Ερευνών ζήτησε παράταση. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ την έδωσε την επομένη, ως τις 18 Φεβρουαρίου 2025, στηριγμένος στο αίτημα και σε ένα «ηλεκτρονικό μήνυμα» της Διεύθυνσης Πληροφορικής.¹⁶ Στις 30 Δεκεμβρίου ακολούθησαν τρεις ακόμη αναθέσεις: 2.000 € στον Πρύτανη, 5.000 € στον Μενύχτα και 5.000 € στον Βρεττό Μούλο, για τον οποίο οι πράξεις δεν αναφέρουν ιδιότητα.^13,14,15

Σύνολο: 27.000 € από τα 30.000 € της σύμβασης, το 90 %, σε αμοιβές τεσσάρων προσώπων: 7.000 € ο Πρύτανης, 5.000 € ο Κυριαζής, 10.000 € ο Μενύχτας, 5.000 € ο Μούλος.^{10,11,12,13,14,15}

Τι παρέλαβε ο ΟΠΕΚΕΠΕ

Η σύμβαση ορίζει ότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ πληρώνει μόνο αφού η επιτροπή παραλαβών του πιστοποιήσει την εκτέλεση «με τη σύνταξη σχετικού πρακτικού», «κατόπιν σχετικής βεβαίωσης από τη Διεύθυνση Πληροφορικής».⁸ Η επιτροπή παραλαβών του 2024 ήταν τριμελής: πρόεδρος ο Χαράλαμπος Αντωνόπουλος, μέλη η Αθηνά Μανουσάκη και η Θεώνη Τζεγιαννάκη. Η πράξη συγκρότησής της τής αναθέτει και να γνωμοδοτεί «ιδίως επί της παράτασης του συμβατικού χρόνου». Η ανάθεση στο Πανεπιστήμιο κοινοποιήθηκε στον Αντωνόπουλο.^18,7

Για την παράταση του Δεκεμβρίου δεν αναφέρεται γνωμοδότηση της επιτροπής· μόνο το ηλεκτρονικό μήνυμα.¹⁶ Τρεις μήνες νωρίτερα, στις 25 Σεπτεμβρίου 2024, ο ίδιος πρόεδρος είχε παρατείνει άλλη σύμβαση ασφάλειας, της εταιρείας CYBER NOESIS, με «γνωμοδότηση» της επιτροπής παραλαβής.¹⁷

Στις 6 Ιουνίου 2025 ο αντιπρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ Γεώργιος Ζαλίδης, υπογράφοντας «Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Α/Α», εξόφλησε το Κέντρο Ερευνών με 34.770 € (μετά τις κρατήσεις) και 30 € στην Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων. Η εντολή επικαλείται μόνο την «εξόφληση του ΤΙΜ Α13/21-2-2025», το τιμολόγιο του Πανεπιστημίου.¹⁹ Έντεκα ημέρες αργότερα το Κέντρο Ερευνών πλήρωσε τον Κυριαζή.²⁰ Πρακτικό παραλαβής, για το σύνολο ή για κάποιο από τα πέντε παραδοτέα, δεν βρέθηκε σε καμία πράξη του ΟΠΕΚΕΠΕ στη Διαύγεια από τον Μάιο του 2024 ως τον Δεκέμβριο του 2025, ούτε στο ΚΗΜΔΗΣ.

Το λογισμικό της σάρωσης ήταν του ΟΠΕΚΕΠΕ. Στις 25 Οκτωβρίου 2024, ενώ η σύμβαση με το Πανεπιστήμιο ήταν σε ισχύ, ο Μπαμπασίδης ανέθεσε στην εταιρεία TRUST-IT την ανανέωση της άδειας χρήσης του Acunetix για έναν χρόνο, 16.000 €.²² Καμία μεταγενέστερη πράξη του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν αναφέρει τη σύμβαση ή κάποιο παραδοτέο της, και ως τον Απρίλιο του 2026 δεν ακολούθησε σύμβαση για ιστότοπο ή για ασύρματο δίκτυο.

Οι δικαιούχοι ως εξεταστές

Στις 30 Απριλίου 2025, έξι μήνες μετά τις αναθέσεις, υποστηρίχθηκε η διδακτορική διατριβή του Δημήτριου Κότιου στο Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων, με επιβλέποντα τον Πρύτανη. Μέλη της επταμελούς εξεταστικής επιτροπής ήταν ο Κυριαζής και ο Μενύχτας.²³ Στις 7 Ιουλίου 2026 ο Μενύχτας ήταν ξανά εξεταστής, στη διατριβή του Κωνσταντίνου Σφακιανάκη «του Μιχαήλ», γιου του Πρύτανη κατά το πατρώνυμο, με επιβλέποντα τον Κυριαζή.²⁴

Το 90 % σε αμοιβές, κανένα πρακτικό παραλαβής: τι πήρε ο ΟΠΕΚΕΠΕ για τα 30.000 €;

Στις 16 Ιουνίου 2025 ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκης υπέγραψε την προκήρυξη μιας θέσης Επίκουρου Καθηγητή στο δικό του Τμήμα. Την πήρε ο γιος του Ευάγγελος Σφακιανάκης «του Μιχαήλ», που όσο ήταν υποψήφιος πληρώθηκε 24.408 € από έργα δύο μελών της Επιτροπής Ερευνών και ενός εξεταστή της διδακτορικής του διατριβής.

Η θέση

Ο Μιχαήλ Σφακιανάκης «του Ευαγγέλου» είναι Καθηγητής του Τμήματος Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και ήταν Πρύτανης από τον Δεκέμβριο του 2022 ως τις 31 Αυγούστου 2026.²⁸ Στις 2 Μαΐου 2025 υπέγραψε την απόφαση της Συγκλήτου που κατένειμε τις 26 νέες θέσεις μελών ΔΕΠ του 2025· τρεις πήγαν στο Τμήμα του.³⁰

Στις 29 Μαΐου η Συνέλευση του Τμήματος ζήτησε μία από αυτές, θέση Επίκουρου Καθηγητή με αντικείμενο «Διαχείριση Χρηματοοικονομικού Κινδύνου». Πρόεδρος του Τμήματος ήταν ο Καθηγητής Δημήτριος Γεωργακέλλος και Αντιπρόεδρος ο Καθηγητής Παναγιώτης Αρτίκης.^31,45 Ο Πρύτανης υπέγραψε την προκήρυξη στις 16 Ιουνίου και την ανακοίνωσή της στις 30 Ιουνίου· οι αιτήσεις έληξαν την 1η Οκτωβρίου 2025. Η προκήρυξη δεν αναφέρει κώλυμα συγγένειας.^31,32

Τον διορισμό, στις 6 Ιουλίου 2026, τον υπέγραψε ο Αντιπρύτανης Δημοσθένης Κυριαζής, στη θέση του Πρύτανη· είναι η μόνη πράξη της αλυσίδας που δεν υπογράφει ο Πρύτανης. Διορίζει τον «Ευάγγελο Σφακιανάκη του Μιχαήλ» και επικαλείται τη διάταξη του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας για το κώλυμα λόγω συγγένειας.²⁷ Η συγγένεια πατέρα και γιου στηρίζεται στο πατρώνυμο «του Μιχαήλ» και στην επίκληση αυτής της διάταξης· το όνομα Ευάγγελος είναι και το πατρώνυμο του Πρύτανη.²⁸

Όσο η θέση ήταν ανοιχτή

Τον Δεκέμβριο του 2023 το Συμβούλιο Διοίκησης, με πρόεδρο και εισηγητή τον Πρύτανη, όρισε τα μέλη της Επιτροπής Ερευνών του Κέντρου Ερευνών (ΕΛΚΕ), που εγκρίνει τις συμβάσεις των έργων, ανάμεσά τους τον Γεωργακέλλο. Τον Φεβρουάριο του 2024, με πράξη του ίδιου του Πρύτανη, προστέθηκε ο Καθηγητής Άγγελος Παντουβάκης του Τμήματος Ναυτιλιακών Σπουδών.^46,34

Στις 23 Οκτωβρίου 2025, τρεις εβδομάδες μετά τη λήξη των αιτήσεων για τη θέση, η Επιτροπή Ερευνών ενέκρινε σύμβαση 22.318,45 € για τον γιο στο έργο του Ταμείου Ανάκαμψης «Δημιουργία συστήματος μέτρησης και αξιολόγησης των ήπιων δεξιοτήτων στις μεταφορές με την χρήση εξατομικευμένων προσομοιωτικών μαθηματικών αλγορίθμων (A.I.)», με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Παντουβάκη· εξοφλήθηκε ως τον Μάιο του 2026.^35,33

Στο ίδιο διάστημα ο Γεωργακέλλος τον πλήρωσε 1.400 € από το «Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στη Διοίκηση Επιχειρήσεων για Στελέχη» (Ιανουάριος 2026) και ο Αναπληρωτής Καθηγητής Γεώργιος Παπαναστασόπουλος, εξεταστής της διατριβής του γιου, 690 € από το μεταπτυχιακό «Λογιστική και Έλεγχος Επιχειρήσεων και Δημοσίων Οργανισμών» (Ιούνιος 2026). Από τη λήξη των αιτήσεων ως τον διορισμό: 24.408 € σε δέκα εντάλματα (22.318,45 € από το έργο του Παντουβάκη, 1.400 € του Γεωργακέλλου, 690 € του Παπαναστασόπουλου).^33,36,37

Στις 2 Ιουλίου 2026 ο Πρύτανης διαπίστωσε τον ορισμό του Γεωργακέλλου ως πρώτου Αντιπρύτανη του διαδόχου του.³⁸ Στις 27 Αυγούστου, τέσσερις ημέρες πριν λήξει η θητεία του πατέρα, η Επιτροπή Ερευνών ενέκρινε, με αίτηση του Γεωργακέλλου, νέα σύμβαση διδασκαλίας 1.400 € για τον γιο στο ίδιο μεταπτυχιακό για στελέχη, από 1η Σεπτεμβρίου.⁴⁰

Η επιτροπή της διατριβής

Ο γιος έγινε διδάκτορας το 2022, στο ίδιο Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων. Επιβλέπων ήταν ο Αρτίκης, ο μετέπειτα Αντιπρόεδρος του Τμήματος που ζήτησε τη θέση· στην επταμελή εξεταστική επιτροπή ήταν επίσης οι Δημήτριος Θωμάκος, Νικόλαος Φίλιππας, Νικόλαος Τσαγκαράκης, Ιωάννης Σώρρος, Πέτρος Μαραβελάκης και Γεώργιος Παπαναστασόπουλος.⁴¹ Τρεις από αυτούς:

• Ιωάννης Σώρρος, Επιστημονικός Υπεύθυνος του «Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών στη Λογιστική και Έλεγχος Δημοσίων Οργανισμών και Επιχειρήσεων». Το 2019 προσέλαβε σε αυτό τον γιο (1.080 €, Ιανουάριος) και πλήρωσε τον πατέρα (1.300 €, Σεπτέμβριος).^42,43
• Πέτρος Μαραβελάκης, Καθηγητής του ίδιου Τμήματος. Στις 17 Ιουλίου 2025, έναν μήνα μετά την προκήρυξη, ο Πρύτανης τον όρισε Προσωρινό Πρόεδρο του Τμήματος Τουριστικών Σπουδών και όρισε τον εαυτό του Προσωρινό Αντιπρόεδρο, με θητεία ως τις 31 Αυγούστου 2027. Δεκατρείς ημέρες αργότερα ο ίδιος διαπίστωσε, με πράξη του, ότι αποχωρεί αυτοδικαίως από το Πανεπιστήμιο στις 31 Αυγούστου 2026.^44,47
• Γεώργιος Παπαναστασόπουλος. Τα μεταπτυχιακά του πλήρωσαν τον γιο 4.330 € σε έξι πληρωμές (06-2023 ως 06-2026) και, στις 26 Σεπτεμβρίου 2025, 1.300 € την εταιρεία GRISS του Εμμανουήλ Σφακιανάκη, αδελφού του Πρύτανη (κοινό πατρώνυμο «του Ευαγγέλου»).^37,29

Ο πατέρας δεν είναι μέλος της επιτροπής. Οι αποφάσεις της Συνέλευσης που συγκροτούν τις επιτροπές διατριβών δεν αναρτώνται, ούτε τα μέλη του εκλεκτορικού σώματος της θέσης.

Ο πατέρας προκήρυξε τη θέση, ο γιος την πήρε: ποιοι άλλοι έκαναν αίτηση, και ποιοι ψήφισαν;

Ο πρώην Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκης επέβλεψε το 2018 τη μεταπτυχιακή εργασία της Ιφιγένειας Αποστόλου για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Από τις 27 Μαρτίου 2026 εκείνη διοικεί μόνη την SFK Financial Group, εταιρεία κατά 98 % του γιου του Ευάγγελου, που ως τότε είχε πάρει 135.000 € σε απευθείας αναθέσεις δημόσιων φορέων, 75.250 € από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ). Τρεις μήνες αργότερα ο γιος διορίστηκε Επίκουρος Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο.

Η εργασία και οι δύο αναθέσεις του Πανεπιστημίου

Στις 26 Ιουνίου 2018 η Ιφιγένεια Αποστόλου υποστήριξε τη μεταπτυχιακή της εργασία στο πρόγραμμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (MBA) του Πανεπιστημίου Πειραιώς, με τίτλο «Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα: εξέλιξη ενεργειακών μεγεθών και προβλέψεις». Επιβλέπων ήταν ο Μιχαήλ Σφακιανάκης, τότε Κοσμήτορας της Σχολής Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών. Η εξεταστική επιτροπή δεν δημοσιεύεται.⁵⁰

Επτά μήνες αργότερα, στις 23 Ιανουαρίου 2019, το Κέντρο Ερευνών (ΕΛΚΕ) του Πανεπιστημίου την προσέλαβε για 1.296 € στο «Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στη Διοίκηση Επιχειρήσεων για Στελέχη», με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Καθηγητή Δημήτριο Γεωργακέλλο, για καταχώριση δεδομένων στον ιστότοπο του προγράμματος. Την ίδια ημέρα και στην ίδια συνεδρίαση της Επιτροπής Ερευνών προσλήφθηκε ο Ευάγγελος Σφακιανάκης, στο μεταπτυχιακό «Λογιστική και Έλεγχος» του Ιωάννη Σώρρου.^51,52

Στις 20 Μαρτίου 2020 ο Σώρρος ανέθεσε στην Αποστόλου 1.728 € για την ίδια εργασία, στο ίδιο μεταπτυχιακό που το 2019 είχε πληρώσει και πατέρα και γιο.^62,63 Και οι δύο αναθέσεις ήταν αποφάσεις των Επιστημονικών Υπευθύνων, όχι του Σφακιανάκη. Ο Γεωργακέλλος έγινε αργότερα μέλος της Επιτροπής Ερευνών και Αντιπρύτανης· ο Σώρρος εξεταστής της διδακτορικής διατριβής του γιου.

Η SFK και η ρυθμιστική αρχή

Η SFK Financial Group ΑΕ ιδρύθηκε στις 28 Ιουλίου 2023, με έδρα τη Γλυφάδα και κεφάλαιο 25.000 €. Ο Ευάγγελος Σφακιανάκης «του Μιχαήλ», γιος του Πρύτανη κατά το πατρώνυμο, κατέχει το 98 % και ήταν ο μόνος διαχειριστής της, με πενταετή θητεία ως το 2028· το 2 % έχει ο Γεώργιος Τζαθάς.^49,48

Ο μεγαλύτερος πελάτης της είναι η ΡΑΑΕΥ. Έξι μήνες μετά την ίδρυση, στις 22 Ιανουαρίου 2024, η ΡΑΑΕΥ κάλεσε μόνο την SFK να υποβάλει προσφορά. Ακολούθησαν τέσσερις απευθείας αναθέσεις, όλες με πρόσκληση μόνο προς την SFK:

• 19.200 € για τη «διερεύνηση και τακτοποίηση λογιστικών υπολοίπων παρελθουσών χρήσεων» (απόφαση 8 Φεβρουαρίου 2024, σύμβαση 14 Μαρτίου)·⁵³
• 24.200 € για «Μεθοδολογία Υπολογισμού Προστίμων Κλάδου Υδάτων» (απόφαση 18 Ιουλίου 2024, σύμβαση 1 Αυγούστου)·⁵⁴
• 10.000 € για λογιστικά υπόλοιπα προμηθευτών εξωτερικού (απόφαση 27 Μαρτίου 2025, σύμβαση 23 Απριλίου)·⁵⁵
• 21.850 € για «πλαίσιο τεκμηρίωσης και προτυποποίησης διαδικασιών για τον Κλάδο Υδάτων» (σύμβαση 16 Μαΐου 2025· καταχωρίστηκε δύο φορές στο ΚΗΜΔΗΣ).⁵⁶

Το φθινόπωρο του 2024 η SFK πήρε και δύο αναθέσεις περιφερειών, καθεμία κάτω από το όριο των 30.000 € της απευθείας ανάθεσης. Η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης τής έδωσε 29.900 € για «Αξιολόγηση των Υφιστάμενων Δομών Στήριξης Επιχειρηματικότητας (Θερμοκοιτίδων)», στην πράξη του ΕΣΠΑ «Αξιολογήσεις στο πλαίσιο υλοποίησης του Π.Π. "Ανατολική Μακεδονία, Θράκη" 2021-2027». Η Περιφέρεια Κρήτης τής έδωσε 29.850 € για «Μελέτη Στρατηγικής για την Ανάπτυξη του Παρατηρητηρίου Καινοτόμου Επιχειρηματικότητας». Και οι δύο εξοφλήθηκαν το 2025, 37.076 € και 37.014 € με ΦΠΑ· τη σύμβαση της Κρήτης την πλήρωσε το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης σε δύο δόσεις.^64,57,58,65

Τις συμβάσεις με τη ΡΑΑΕΥ και με τις δύο περιφέρειες τις υπέγραψε για την SFK ο Ευάγγελος Σφακιανάκης.^53,56,57,58

Η αλλαγή στη διοίκηση

Στις 27 Μαρτίου 2026 η γενική συνέλευση της SFK εξέλεξε νέα Σύμβουλο-Διαχειρίστρια την Ιφιγένεια Αποστόλου, με «αποκλειστική διαχείριση και εκπροσώπηση της εταιρείας ενεργώντας ατομικά» και θητεία ως το 2031. Ο Ευάγγελος Σφακιανάκης άφησε τη διοίκηση πριν λήξει η θητεία του και έμεινε μέτοχος του 98 %.^59,49

Στις 21 Μαΐου 2026 η Δημοτική Επιχείρηση Ύδρευσης Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ) Σκοπέλου υπέγραψε με την SFK σύμβαση 16.000 € για την «Προετοιμασία φακέλου προς την Ρ.Α.Α.Ε.Υ για την τεκμηρίωση της διαχειριστικής επάρκειας της ΔΕΥΑΣ»: η SFK θα ετοίμαζε για τη δημοτική επιχείρηση τον φάκελο που υποβάλλεται στην αρχή από την οποία η ίδια είχε πάρει τέσσερις συμβάσεις. Για την SFK υπέγραψε η Αποστόλου.⁶⁰ Στις 6 Ιουλίου 2026 ο Ευάγγελος Σφακιανάκης διορίστηκε Επίκουρος Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς, σε θέση που είχε προκηρύξει ο πατέρας του.⁶¹

Διαχειρίστρια η φοιτήτρια του πατέρα, 98 % ο γιος: ποιος διοικεί την SFK;

Στις 30 Απριλίου 2025 ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκης επέβλεψε τη διδακτορική διατριβή του Δημήτριου Κότιου, που από το 2020 ως το 2026 πληρώθηκε 135.434 € από έργα του Αντιπρύτανη Δημοσθένη Κυριαζή. Ο Κυριαζής, ο μετέπειτα διάδοχός του, ήταν μέλος της εξεταστικής επιτροπής, μαζί με δύο εξεταστές της διατριβής του γιου του Πρύτανη και έναν δικαιούχο του έργου του ΟΠΕΚΕΠΕ που διηύθυνε ο Πρύτανης.

Η διατριβή του Δημήτριου Κότιου

Ο υποψήφιος είναι ο Δημήτριος Κότιος «του Αγγέλου»· επώνυμο και πατρώνυμο συμπίπτουν με το ονοματεπώνυμο του προκατόχου του Σφακιανάκη, του Πρύτανη Άγγελου Κότιου (2017–2022).^66,67 Τη διατριβή, στο Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων, επέβλεψε ο Σφακιανάκης ως εν ενεργεία Πρύτανης· υποστηρίχθηκε στις 30 Απριλίου 2025.^66,68 Στην επταμελή εξεταστική επιτροπή ήταν, εκτός από τον επιβλέποντα, οι Νικόλαος Γεωργόπουλος, Πέτρος Μαραβελάκης, Παναγιώτης Αρτίκης, Δημοσθένης Κυριαζής, Ανδρέας Μενύχτας και Χρήστος Καμπούρης.⁶⁶ Τέσσερις από αυτούς:

• Δημοσθένης Κυριαζής, Αντιπρύτανης και πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών του Κέντρου Ερευνών (ΕΛΚΕ)· Πρύτανης από 1η Σεπτεμβρίου 2026. Από τα ευρωπαϊκά ερευνητικά έργα του (INFINITECH, FAME, AI4Gov, BigDataStack) ο υποψήφιος πληρώθηκε 135.434 € σε 53 πληρωμές, από τον Ιανουάριο του 2020 ως τον Ιανουάριο του 2026, πριν και μετά την υποστήριξη.^69,75
• Πέτρος Μαραβελάκης και Παναγιώτης Αρτίκης, Καθηγητές του ίδιου Τμήματος. Το 2022 είχαν εξετάσει και τη διατριβή του Ευάγγελου Σφακιανάκη «του Μιχαήλ», γιου του Πρύτανη· ο Αρτίκης ως επιβλέπων. Τον Ιούλιο του 2025 ο Πρύτανης όρισε τον Μαραβελάκη Προσωρινό Πρόεδρο του Τμήματος Τουριστικών Σπουδών, με τον εαυτό του Προσωρινό Αντιπρόεδρο.^70,71
• Ανδρέας Μενύχτας, συνεργάτης του Κέντρου Ερευνών. Στις 17 Οκτωβρίου 2024, την ίδια ημέρα με τον Κυριαζή, πήρε ανάθεση 5.000 € στο έργο του ΟΠΕΚΕΠΕ με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Πρύτανη· στις 30 Δεκεμβρίου άλλα 5.000 €.⁷²

Οι αποφάσεις των Συνελεύσεων που συγκροτούν τις επιτροπές διατριβών δεν αναρτώνται· δεν φαίνεται ποιος πρότεινε τα μέλη. Τις επιτροπές και τις πληρωμές των μελών τους τις δείχνει ο πίνακας της επόμενης ιστορίας.

Ο πρόεδρος και ο Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας περιουσίας

Στις 16 Δεκεμβρίου 2025 το Συμβούλιο Διοίκησης του Πανεπιστημίου, με πρόεδρο τον Πρύτανη και «την εισήγηση του Πρύτανη, Καθηγητή Μ. Σφακιανάκη», όρισε για τέσσερα χρόνια το πρώτο ΔΣ της Εταιρείας Αξιοποίησης και Διαχείρισης της Περιουσίας του Πανεπιστημίου Πειραιώς (Ε.Α.Δ.Π.ΠΑ.ΠΕΙ.): πρόεδρος ο ίδιος ο Σφακιανάκης, Διευθύνων Σύμβουλος ο Χρήστος Λίβας, Αναπληρωτής Καθηγητής του Τμήματος Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων.⁷³

Τεσσεράμισι μήνες νωρίτερα, τον Ιούλιο του 2025, ο Σφακιανάκης είχε διαπιστώσει με δική του πράξη ως Πρύτανη ότι αποχωρεί αυτοδικαίως από το Πανεπιστήμιο στις 31 Αυγούστου 2026.⁴⁷ Τον Σεπτέμβριο του 2026 ο Κυριαζής, ως νέος Πρύτανης, εισηγήθηκε νέο πρόεδρο· ο Λίβας έμεινε Διευθύνων Σύμβουλος.⁷⁸

Τον Ιούλιο του 2026 ο Λίβας εξέτασε δύο διατριβές. Στις 7 Ιουλίου, του Κωνσταντίνου Σφακιανάκη «του Μιχαήλ», γιου του Πρύτανη κατά το επώνυμο και το πατρώνυμο, στο Τμήμα Ψηφιακών Συστημάτων, με επιβλέποντα τον Κυριαζή και εξεταστή και τον Μενύχτα· ήταν η επομένη του διορισμού του Ευάγγελου Σφακιανάκη με υπογραφή του Κυριαζή.^24,74 Στις 9 Ιουλίου, της κόρης του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νικόλαου Παπαθανάση, κατά το όνομα, το πατρώνυμο και τη δήλωση πόθεν έσχες της συζύγου του.^79,80

Ποιος έβαλε στην επιτροπή τον άνθρωπο που είχε πληρώσει τον υποψήφιο 135.434 €;

Ο Μιχαήλ Σφακιανάκης επέβλεψε τη διδακτορική διατριβή του Δημήτριου Κότιου ως Πρύτανης και τη μεταπτυχιακή εργασία της Ιφιγένειας Αποστόλου ως Κοσμήτορας. Στις διατριβές των γιων του, του Ευάγγελου και του Κωνσταντίνου Σφακιανάκη «του Μιχαήλ», είναι εξεταστές πρόσωπα που πλήρωσαν πατέρα ή γιο, πληρώθηκαν από το έργο του πατέρα ή πήραν θέσεις με υπογραφή του. Ο πίνακας δείχνει, για κάθε εξεταστή, τι πήρε, από ποιον και πότε, με την πράξη του.

Ποιος διάλεξε για εξεταστές των γιων του Πρύτανη όσους είχαν πληρώσει, πληρωθεί ή διοριστεί από την οικογένεια;

Το Πανεπιστήμιο Πειραιώς πλήρωσε 11.600 € τη GRISS του Εμμανουήλ Σφακιανάκη, αδελφού του πρώην Πρύτανη του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκη. Η πρώτη ανάθεση, στις 26 Νοεμβρίου 2021, όταν ο Μιχαήλ ήταν Κοσμήτορας της Σχολής, αναγράφει ως ανάδοχο τον ίδιο τον Εμμανουήλ με τον αριθμό φορολογικού μητρώου της εταιρείας. Ο ίδιος είχε πληρωθεί από το Πανεπιστήμιο το 2016, όταν ήταν ακόμη αξιωματικός της ΕΛ.ΑΣ.

Ο αδελφός και οι αμοιβές εν ενεργεία

Ο Εμμανουήλ Σφακιανάκης «του Ευαγγέλου», γεννημένος το 1963 στα Χανιά, είναι ανώτατος αξιωματικός της Ελληνικής Αστυνομίας εν αποστρατεία. Έχει το ίδιο επώνυμο και το ίδιο πατρώνυμο με τον Μιχαήλ Σφακιανάκη «του Ευαγγέλου»· είναι αδελφοί.^98,99 Το 2015 προήχθη από Ταξίαρχος σε Υποστράτηγο.¹¹²

Από τον Νοέμβριο του 2015 το Κέντρο Ερευνών (ΕΛΚΕ) του Πανεπιστημίου ενέκρινε συμβάσεις του για «εκπαιδευτικό έργο» στο Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Δίκαιο και Οικονομία», με Επιστημονική Υπεύθυνη την Καθηγήτρια Βικτώρια Πέκκα-Οικονόμου. Τον Δεκέμβριο του 2016 πληρώθηκε 2.470 € σε τρεις πληρωμές.^102,103

Ήταν ακόμη εν ενεργεία αξιωματικός. Τον Ιανουάριο του 2017 προήχθη σε Αντιστράτηγο ενόψει αποστρατείας· τον Μάρτιο αποστρατεύθηκε, με διαγραφή από το Μητρώο Ανθρώπινου Δυναμικού του Δημοσίου από 24 Ιανουαρίου 2017.^113,99 Το 2019 νέο διάταγμα ανακάλεσε τα διατάγματα του 2017 «ως μηδέποτε εκδοθέντα» και όρισε την αποστρατεία του, ως Αντιστρατήγου, από 18 Απριλίου 2018.¹⁰⁵

Οι εταιρείες

Στις 29 Αυγούστου 2017 ιδρύθηκε η Ε. ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗΣ – Ι. ΜΑΚΡΥΠΟΥΛΙΑΣ – GDPR GREECE, στην οποία κατέχει το 50 %, και στις 25 Σεπτεμβρίου 2017 η Greek Information Security Systems (GRISS), με 80 %.^104,100 Με το διάταγμα του 2019 η διαγραφή του 2017 θεωρείται μηδέποτε γενόμενη και η αποστρατεία του μετρά από 18 Απριλίου 2018: κατά το ισχύον αρχείο, και οι δύο εταιρείες ιδρύθηκαν όσο ήταν ακόμη αξιωματικός της ΕΛ.ΑΣ.¹⁰⁵

Στις 26 Νοεμβρίου 2021 το Κέντρο Ερευνών ανέθεσε 2.550 € για «εκπαιδευτικό έργο» στο ίδιο μεταπτυχιακό, «Δίκαιο και Οικονομία», με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Καθηγητή Παντελή Παντελίδη. Ως ανάδοχος αναγράφεται «ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ», με τον αριθμό φορολογικού μητρώου της GRISS. Κοσμήτορας της Σχολής Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών ήταν τότε ο Μιχαήλ Σφακιανάκης.^106,107 Η ανάθεση του Ιουλίου 2022 αναγράφει ξανά το όνομά του με τον αριθμό της εταιρείας. Σε εκείνες του 2023 και του 2024, τα «Στοιχεία επικοινωνίας» της εταιρείας είναι «ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ» με την ηλεκτρονική διεύθυνση του μεταπτυχιακού στο Πανεπιστήμιο.^114,108,115

Από τον Απρίλιο του 2022 ως τον Φεβρουάριο του 2026 η GRISS πληρώθηκε 11.600 € σε έξι πληρωμές:

• 2.500 €, 1.950 €, 1.950 € και 1.950 € (2022–2024) από το «Δίκαιο και Οικονομία», με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Παντελίδη·¹⁰¹
• 1.300 € (26 Σεπτεμβρίου 2025) από το μεταπτυχιακό «Λογιστική και Έλεγχος Επιχειρήσεων και Δημοσίων Οργανισμών» του Αναπληρωτή Καθηγητή Γεώργιου Παπαναστασόπουλου. Ο Παπαναστασόπουλος ήταν εξεταστής της διδακτορικής διατριβής του ανιψιού του, Ευάγγελου Σφακιανάκη, και το ίδιο πρόγραμμα πλήρωνε και τον ανιψιό·^109,110
• 1.950 € (13 Φεβρουαρίου 2026) από τον 7ο κύκλο του «Δίκαιο και Οικονομία», με Επιστημονική Υπεύθυνη την Αριστέα Σινανιώτη.¹¹¹

Τις αναθέσεις τις ζήτησαν οι Επιστημονικοί Υπεύθυνοι των προγραμμάτων· καμία πράξη δεν φέρει την υπογραφή του Μιχαήλ Σφακιανάκη.

Στις αναθέσεις του Κέντρου Ερευνών, η εταιρεία του αδελφού του Κοσμήτορα έχει για επικοινωνία το email της γραμματείας του ίδιου μεταπτυχιακού που την πληρώνει. Είναι ανάδοχος του πανεπιστημίου ή κομμάτι του;

Στις 7 Οκτωβρίου 2024 ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκης, μέλος του ΔΣ του Οργανισμού Διασφάλισης της Ποιότητας στην Υγεία (ΟΔΙΠΥ), ήταν παρών όταν το ΔΣ εξουσιοδότησε ομόφωνα τον Διευθύνοντα Σύμβουλο Χρήστο Νέστορα να υπογράφει συμβάσεις «ανά cpv» έως 30.000 €. Στις 28 Νοεμβρίου ο Νέστορας υπέγραψε τέσσερις απευθείας αναθέσεις, 114.000 €, σε εταιρείες των ίδιων δύο εταίρων. Τον Ιούλιο του 2025 η απόφαση «διορθώθηκε»: έφυγε το «ανά cpv», μπήκε η «ανάθεση».

Η θέση

Με κοινή υπουργική απόφαση που δημοσιεύθηκε την 1η Οκτωβρίου 2020, ο «ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗΣ ΜΙΧΑΗΛ του Ευάγγελου», Καθηγητής του Πανεπιστημίου Πειραιώς, ορίστηκε μέλος του διοικητικού συμβουλίου του ΟΔΙΠΥ με πενταετή θητεία. Πέντε τροποποιήσεις της σύνθεσης, από το 2022 ως τον Οκτώβριο του 2024, δεν τον αντικατέστησαν.^116,117

Η συνεδρίαση της 7ης Οκτωβρίου 2024

Στη συνεδρίαση 110 ήταν «παρόντες αυτοπροσώπως» επτά μέλη: η Πρόεδρος, Καθηγήτρια Δάφνη Καϊτελίδου, ο Διευθύνων Σύμβουλος Χρήστος Νέστορας, ο Πρύτανης Σφακιανάκης και άλλοι τέσσερις. Ο Νέστορας, μέλος του ΔΣ, ήταν παρών στη συζήτηση για τις δικές του αρμοδιότητες.¹¹⁷

Η εισήγηση ζητούσε εξουσιοδότηση του Διευθύνοντος Συμβούλου για την υπογραφή συμβάσεων με προμηθευτές «ανά cpv» (ανά κατηγορία υπηρεσίας) έως 30.000 € πλέον ΦΠΑ. Το απόσπασμα που αναρτήθηκε στη Διαύγεια την επομένη, 8 Οκτωβρίου, γράφει: «ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ ΟΜΟΦΩΝΑ την εξουσιοδότηση στον Διευθύνοντα Σύμβουλο για την υπογραφή συμβάσεων με προμηθευτές ανά cpv (Common Procurement Vocabulary) της εταιρείας Ο.ΔΙ.Π.Υ. Α.Ε. έως του ποσού των 30.000€ πλέον ΦΠΑ». Για συμβάσεις από 20.001 € ο Διευθύνων Σύμβουλος «θα ενημερώνει» την Πρόεδρο.¹¹⁷

Η 28η Νοεμβρίου 2024

Πενήντα δύο ημέρες αργότερα, την ίδια ημέρα, ο Νέστορας υπέγραψε για τον ΟΔΙΠΥ τέσσερις απευθείας αναθέσεις:

• 30.000 € στην JK MEDIA GROUP ΟΕ, για υπηρεσίες συμβούλου στη διαχείριση και παρακολούθηση χρηματοδοτούμενων έργων·¹¹⁸
• 29.000 € στην MY COMPANY PROJECTS ΟΕ, για υπηρεσίες λογισμικού·¹¹⁹
• 27.000 € στο Ελληνικό Ινστιτούτο Έρευνας και Ανάπτυξης (ΕΛΙΝΕΚΑ), αστική εταιρεία, για μελέτη ψηφιακού μετασχηματισμού·¹²⁰
• 28.000 € στην STANDARD GASTON SOLUTIONS ΟΕ, με τη σύμβαση 39/2024 για υπηρεσίες επιχειρησιακού σχεδιασμού, μετά από πρόσκληση της 19ης και απόφαση ανάθεσης της 25ης Νοεμβρίου. Η σύμβαση επικαλείται ρητά την απόφαση του ΔΣ της 7ης Οκτωβρίου.¹²¹

Σύνολο 114.000 €, καθεμία σύμβαση κάτω από το όριο των 30.000 €. Και οι τέσσερις εταιρείες ανήκουν στους ίδιους δύο εταίρους, τον Κωνσταντίνο Καραμίτσιο και τον Ιωάννη Μπελενιώτη: οι τρεις πρώτες κατά 50 % ο καθένας, η τέταρτη κατά 99 % ο Μπελενιώτης και 1 % ο Καραμίτσιος.¹²²

Η «διορθωμένη» απόφαση

Στις 9 Ιουλίου 2025, εννέα μήνες μετά τη συνεδρίαση, ο ΟΔΙΠΥ ανάρτησε στη Διαύγεια, με τον ίδιο αριθμό, «διορθωμένη» εκδοχή του αποσπάσματος. Οι παρόντες και το «ΟΜΟΦΩΝΑ» μένουν ίδια. Η απόφαση γράφει πλέον εξουσιοδότηση «για την ανάθεση και υπογραφή συμβάσεων με προμηθευτές της εταιρείας Ο.ΔΙ.Π.Υ. Α.Ε. έως του ποσού των 30.000€ πλέον ΦΠΑ»: το «ανά cpv» έφυγε από την απόφαση και προστέθηκε η «ανάθεση». Η πρώτη εκδοχή μένει στο αρχείο εκδόσεων της Διαύγειας.^117,123 Στις 29 Αυγούστου 2025 ο Νέστορας παρέτεινε, χωρίς νέο ποσό, τη σύμβαση της STANDARD GASTON SOLUTIONS, επικαλούμενος την ίδια απόφαση του ΔΣ.¹²⁴

Τι «διορθώθηκε» εννέα μήνες μετά, όταν η απόφαση είχε ήδη αποδώσει 114.000 € σε τέσσερις εταιρείες των ίδιων εταίρων;