Ιωάννης Καλδέλλης

Η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία που ίδρυσαν οι δύο γιοι του Ιωάννη Καλδέλλη τον Φεβρουάριο 2024 είναι δικαιούχος 342.111 € στο ευρωπαϊκό έργο SShaRP του ΠΑΔΑ, με το τρίτο μεγαλύτερο ποσό από τους 15 δικαιούχους, σε έργο όπου ο πρώην Αντιπρύτανης Έρευνας και Πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών είναι αναπληρωτής επιστημονικός υπεύθυνος. Στο ίδιο διάστημα πήρε απευθείας ανάθεση 36.000 € από δεύτερο έργο όπου ο πατέρας έχει τον ίδιο ρόλο· με μια τρίτη ανάθεση 15.475 €, το ΠΑΔΑ έχει ήδη εγκρίνει 188.320 €.

Η εταιρεία

Η «Research and Development for Humanity» είναι αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία (ΑΜΚΕ) που γράφτηκε στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο στις 14 Φεβρουαρίου 2024. Εταίροι: ο Κλεάνθης Καλδέλλης με 40 %, διαχειριστής και εκπρόσωπος, ο Άγγελος Καλδέλλης με 30 % και η Ελένη-Καλομοίρα Λαμπρίδου με 30 %.² Οι δύο γιοι φέρουν το πατρώνυμο «Ιωάννης» και πληρώνονται από το 2018 από έργα του Ειδικού Λογαριασμού Κονδυλίων Έρευνας (ΕΛΚΕ) του ΠΑΔΑ, και από έργα του πατέρα τους. Η Λαμπρίδου πληρώνεται από το ίδιο έργο JustReDI από το 2024.¹⁵ Ως τον Οκτώβριο 2025 η εταιρεία δεν είχε καμία δημόσια σύμβαση· η μόνη δημόσια δαπάνη προς αυτήν ήταν 200 € «registration fee» σε διεθνές συμπόσιο, χρεωμένα από το Ινστιτούτο Μηχανικής Βιωσίμων Πόρων (ΙΜΕΤ) του Εθνικού Κέντρου Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης στο έργο ΝΗΣΟΣ, έργο του οποίου επιστημονικός υπεύθυνος στο ΠΑΔΑ είναι ο Καλδέλλης.¹²

Το JustReDI: ο πατέρας αναπληρωτής υπεύθυνος

Το έργο «Ανθεκτικότητα, συμπερίληψη και ανάπτυξη: προς μια δίκαιη πράσινη και ψηφιακή μετάβαση των ελληνικών περιφερειών – JustReDI» (920.600 € για το ΠΑΔΑ, Ταμείο Ανάκαμψης μέσω της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Καινοτομίας) το διευθύνει η αντιπρυτάνισσα Κλειώ Σγουροπούλου. Τον Μάιο 2023 η Επιτροπή Ερευνών, στην οποία προήδρευε ο ίδιος ο Καλδέλλης και από τη συζήτηση της οποίας αποχώρησε, τον όρισε αναπληρωτή επιστημονικό υπεύθυνο του έργου και ενέκρινε ομάδα 30 προσώπων· ανάμεσά τους ο «Κλεάνθης Καλδέλλης, εξωτερικός συνεργάτης».³

Στις 9 Οκτωβρίου 2025 η Σγουροπούλου ζήτησε απευθείας ανάθεση για «έρευνα για τους δρώντες της οικονομικής αναδιάρθρωσης σε περιοχές ενεργειακής μετάβασης. Καταγραφή βασικών δρώντων … σε ευάλωτες περιοχές». Η προσφορά της ΑΜΚΕ έχει ημερομηνία 7 Οκτωβρίου, δύο ημέρες πριν από το αίτημα. Στις 13 Οκτωβρίου ο Πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών Πέτρος Καλαντώνης ανέθεσε στην ΑΜΚΕ 36.000 € με ΦΠΑ. Η απόφαση αναφέρει μία μόνο προσφορά.⁴ Η σύμβαση υπογράφηκε στις 29 Οκτωβρίου από τον Καλαντώνη, τη Σγουροπούλου και τον Κλεάνθη Καλδέλλη ως εκπρόσωπο της ΑΜΚΕ, για δύο μήνες.⁵ Στις 16 Ιανουαρίου 2026 η ΑΜΚΕ πληρώθηκε ολόκληρο το ποσό, με το τιμολόγιο αριθμός 3 της 30ής Δεκεμβρίου.¹⁶

Ο Οδηγός του ΕΛΚΕ του 2025 υποχρεώνει τον επιστημονικό υπεύθυνο σε κάθε απευθείας ανάθεση να δηλώσει ότι δεν βρίσκεται σε σύγκρουση συμφερόντων· σύγκρουση υπάρχει όταν ο ίδιος ή συγγενείς του «κατ’ ευθεία μεν γραμμή απεριορίστως» συμμετέχουν στα όργανα ή στο κεφάλαιο του αναδόχου.¹⁴ Η δήλωση βαραίνει τον υπεύθυνο. Ο αναπληρωτής υπεύθυνος του ίδιου έργου είναι ο πατέρας των δύο εταίρων. Ποιος εξέτασε αν η σύγκρουση συμφερόντων του αναπληρωτή αφορά και την ανάθεση;

Η δεύτερη ανάθεση, μία εβδομάδα αργότερα

Στις 16 Οκτωβρίου 2025 ο καθηγητής Ιωάννης Καλατζής ζήτησε από το δικό του έργο του Ταμείου Ανάκαμψης, «Σύστημα υποστήριξης κλινικών αποφάσεων για τη νόσο των ανευρυσμάτων κοιλιακής αορτής βασισμένο σε μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης», υπηρεσίες «ανάπτυξης και εφαρμογής υπολογιστικών τεχνικών για τη συνθετική επαύξηση ιατρικών δεδομένων». Η προσφορά της ΑΜΚΕ έχει ημερομηνία 9 Οκτωβρίου, επτά ημέρες πριν από το αίτημα. Ο Καλαντώνης ανέθεσε 15.475,20 € στις 20 Οκτωβρίου.⁶ Η εταιρεία πληρώθηκε στις 19 Ιανουαρίου 2026 με το τιμολόγιο αριθμός 1.¹⁷ Τον Νοέμβριο το ίδιο έργο ανέθεσε απευθείας και στον Κλεάνθη προσωπικά 1.804,20 € για «ψηφιακό υλικό προβολής».⁷

Ως τον Σεπτέμβριο 2026 οι δύο αναθέσεις του Οκτωβρίου 2025 είναι οι μόνες συμβάσεις της ΑΜΚΕ στο Κεντρικό Ηλεκτρονικό Μητρώο Δημοσίων Συμβάσεων.¹³ Και οι δύο προσφορές προηγούνται του αιτήματος του έργου. Πώς ήξερε η εταιρεία τι θα ζητούσαν τα έργα πριν το ζητήσουν;

Το SShaRP: ο πατέρας στην ομάδα των δύο

Τον Δεκέμβριο 2025 η Επιτροπή Ερευνών ενέκρινε την υπογραφή της συμφωνίας επιχορήγησης του έργου Erasmus+ «Κέντρα επαγγελματικής αριστείας για ασφαλή, προστατευμένα και ανθεκτικά λιμάνια – CoVE SShaRP», με επιστημονικό υπεύθυνο τον καθηγητή Δημήτριο Δρόσο.¹⁸ Τον Μάρτιο 2026 ενέκρινε τον προϋπολογισμό του ΠΑΔΑ (499.667 €), όρισε τον Καλδέλλη αναπληρωτή επιστημονικό υπεύθυνο και ενέκρινε ομάδα δύο μελών ΔΕΠ: «1. Δημήτριος Δρόσος … 2. Ιωάννης Καλδέλλης».⁸

Στις 2 Απριλίου 2026, με αίτημα του Δρόσου, η Επιτροπή Ερευνών ενέκρινε πληρωμή 1.291.878 € στους 14 εταίρους της κοινοπραξίας. Ο τρίτος κατά σειρά εταίρος είναι η «Research and Development for Humanity … (RDH)», με 136.844,40 €, περισσότερα από τον Οργανισμό Λιμένος Πειραιώς (73.328,80 €) και από κάθε άλλο ελληνικό εταίρο.¹⁰ Το ποσό είναι το 40 % του μεριδίου της ΑΜΚΕ. Το μητρώο έργων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής καταγράφει το SShaRP με συντονιστή το ΠΑΔΑ, έναρξη την 1η Απριλίου 2026 και την ΑΜΚΕ των γιων τέταρτη στη λίστα των εταίρων, με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση 342.111 €. Μόνο το ΠΑΔΑ (499.667 €) και μια αραβική ναυτική ακαδημία (360.234 €) παίρνουν περισσότερα· ο Οργανισμός Λιμένος Πειραιώς παίρνει 183.322 €. Η ΑΜΚΕ εμφανίζεται στο μητρώο συμμετεχόντων της Επιτροπής από τον Δεκέμβριο 2024, δέκα μήνες μετά την ίδρυσή της.⁹ Στις 30 Ιουλίου 2026 η Επιτροπή ενέκρινε, πάλι με αίτημα του Δρόσου, και δύο προσωπικές συμβάσεις στο ίδιο έργο: 12.500 € για τον Κλεάνθη και 6.250 € για τον Άγγελο Καλδέλλη, από τις 3 Αυγούστου 2026.¹¹

Σε ένα έργο δύο καθηγητών, ο ένας είναι ο πατέρας. Η εταιρεία των γιων του είναι εταίρος, και οι γιοι του πληρώνονται και προσωπικά. Ποιος έφερε μια εταιρεία χωρίς καμία δημόσια σύμβαση στην κοινοπραξία ενός ευρωπαϊκού έργου για τα λιμάνια, με μερίδιο σχεδόν διπλάσιο από του μεγαλύτερου λιμανιού της χώρας; Η πρόταση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που θα έδειχνε ποιος έγραψε τον ρόλο της, δεν είναι δημοσιευμένη.

Στις 18 Ιουλίου 2023 ο Αντιπρύτανης Έρευνας και Πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών Ιωάννης Καλδέλλης υπέγραψε μόνος του την παράταση της σύμβασης του γιου του, Κλεάνθη, στο έργο Erasmus+ του καθηγητή Γεώργιου Πρινιωτάκη. Ο Κλεάνθης πήρε τη θέση το 2022, μοναδικός υποψήφιος, στην ίδια πρόσκληση με τον γιο του Πρινιωτάκη. Ως το 2026 το έργο του Πρινιωτάκη πλήρωσε τον Κλεάνθη 55.741 € και το έργο του Καλδέλλη τον Φίλιππο Πρινιωτάκη 25.087 €.

Ο κανόνας

Στον Ειδικό Λογαριασμό Κονδυλίων Έρευνας (ΕΛΚΕ) του ΠΑΔΑ, τους εξωτερικούς συνεργάτες ενός έργου τους επιλέγει τριμελής επιτροπή αξιολόγησης. Κατά τον Οδηγό Χρηματοδότησης του 2020, μέλος της είναι υποχρεωτικά ο επιστημονικός υπεύθυνος, και «δεν επιτρέπεται τα μέλη της Επιτροπής Αξιολόγησης να έχουν σχέσεις συγγένειας έως γ΄ βαθμού εξ αίματος ή αγχιστείας με οποιονδήποτε υποψήφιο».³³ Όταν ο υποψήφιος είναι παιδί του, ο καθηγητής παραχωρεί τη θέση του στην επιτροπή στον αναπληρωτή του. Ποιοι είναι τότε τα μέλη της επιτροπής;

Η πρόσκληση του 2022: οι δύο γιοι στο ίδιο έργο

Τον Σεπτέμβριο 2022 το έργο του Πρινιωτάκη «ERASMUS+_SECOVE – Sustainable Energy Centres of Vocational Excellence» προκήρυξε δύο θέσεις. Την επιτροπή αξιολόγησης την όρισε η Επιτροπή Ερευνών με Πρόεδρο τον Καλδέλλη: Πρόεδρος ο Πρινιωτάκης, μέλη ο Μιχαήλ Παπουτσιδάκης, αναπληρωτής επιστημονικός υπεύθυνος του ίδιου έργου, και ο Ιωάννης Χρόνης.³⁴ Στην αξιολόγηση τον Πρινιωτάκη τον αναπλήρωσε η Εμμανουέλα Σφυρόερα.²²

Η θέση 2, «Διοίκηση Έργου», πήγε στον Κλεάνθη Καλδέλλη· «κατατέθηκε μόνο μία πρόταση». Ο Καλδέλλης αποχώρησε από τη συζήτηση και υπέγραψε το πρακτικό ως Πρόεδρος.²² Η θέση 1 πήγε στον γιο του Πρινιωτάκη, Φίλιππο. Τον οριστικό πίνακα τον ενέκρινε η Επιτροπή Ερευνών στις 7 Δεκεμβρίου 2022, με Πρόεδρο και υπογραφή του Καλδέλλη.²³

Στις 18 Ιουλίου 2023, με αίτημα του Πρινιωτάκη, ο Καλδέλλης υπέγραψε ως «Πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών … Αντιπρύτανης Έρευνας» πράξη που παρατείνει τη σύμβαση του «Αναδόχου: Κλεάνθης Καλδέλλης» ως τον Οκτώβριο, με 4.200 €.²⁴ Την επόμενη παράταση, τον Οκτώβριο, την υπέγραψε ο νέος Πρόεδρος, Πέτρος Καλαντώνης.³⁵ Από τον Μάιο 2023 ως τον Φεβρουάριο 2026 το SECOVE πλήρωσε τον Κλεάνθη 31 φορές, συνολικά 55.741 €.¹⁹

Το 2023: ο άλλος γιος στο έργο του πατέρα

Ο Καλδέλλης είναι επιστημονικός υπεύθυνος του έργου «Εμβληματική δράση πράσινων νησιών στα πλαίσια της κυκλικής οικονομίας – ΝΗΣΟΣ», του Ταμείου Ανάκαμψης. Τον Ιούλιο 2023, αφού αποχώρησε ως Πρόεδρος από τη συζήτηση, η Επιτροπή Ερευνών όρισε την επιτροπή αξιολόγησης του έργου «για όλη τη διάρκειά του»: Πρόεδρος ο Καλδέλλης, μέλη η Αιμιλία Κονδύλη, αναπληρώτρια επιστημονική υπεύθυνη του έργου, και η Χριστιάνα Παπαποστόλου, αναπληρωτής Προέδρου ο Κοσμάς Καββαδίας.³⁶

Τον Οκτώβριο 2023 το έργο προκήρυξε θέση «Υποψήφιου Διδάκτορα – Μεταλλειολόγου Μηχανικού». Μοναδικός υποψήφιος ήταν ο άλλος γιος του Καλδέλλη, Άγγελος. Τον έκριναν ο Καββαδίας, στη θέση του πατέρα, η Κονδύλη και η Παπαποστόλου.²⁵ Και ο Καββαδίας και η Κονδύλη πληρώνουν τους δύο γιους του Καλδέλλη από τα δικά τους έργα: 21.572 € ο Καββαδίας, 18.799 € η Κονδύλη.²⁶ Η σύμβαση του Άγγελου ήταν 6.000 € ως το τέλος του 2023. Στις 29 Δεκεμβρίου, με αίτημα της Κονδύλη, έγινε 18.000 €.²⁷

Το 2024: ο γιος του Πρινιωτάκη στο έργο του Καλδέλλη

Τον Ιούλιο 2024 η ΝΗΣΟΣ προκήρυξε τέσσερις θέσεις, και για κάθε θέση «κατατέθηκε μόνο μία πρόταση». Αυτή τη φορά ο Καλδέλλης μετείχε ο ίδιος στην επιτροπή, ως Πρόεδρος, με την Κονδύλη και την Παπαποστόλου. Η επιτροπή έδωσε στον Φίλιππο Πρινιωτάκη την ακριβότερη θέση, «οικονομολόγου κατόχου ΠΜΣ», με 11.250 €.²⁸ Η σύμβαση παρατάθηκε δύο φορές.³⁷ Ως τον Ιανουάριο 2026 ο Φίλιππος πληρώθηκε από τη ΝΗΣΟΣ 25.087 €.²⁹ Τους ίδιους μήνες το SECOVE του πατέρα του τον είχε πληρώσει 18.901 €.³⁸

Οι πατέρες

Το 2025 ο Πρινιωτάκης ζήτησε, και η Επιτροπή Ερευνών ενέκρινε ομόφωνα, συμβάσεις για την ομάδα του SECOVE: 17.000 € για τον Καλδέλλη και 5.000 € για τον ίδιο τον Πρινιωτάκη τον Ιανουάριο,³⁰ 18.000 € για τον Καλδέλλη και 3.999,96 € για τον Πρινιωτάκη τον Ιούλιο,³¹ και τον Μάιο 2026 άλλες 4.400 € για τον Καλδέλλη.³² Στη ΝΗΣΟΣ, ο Πρινιωτάκης πήρε δύο συμβάσεις στα τέλη του 2025, 855,25 € και 701,84 €.³⁹

Και οι δύο πληρώνουν και τα υπόλοιπα παιδιά τους. Ο Πρινιωτάκης πλήρωσε τη Ναταλία και τον Εμμανουήλ από τα έργα του,³⁸ και τον Απρίλιο 2026 ενέκρινε για τον Εμμανουήλ νέα σύμβαση 3.000 €.⁴⁰ Ο Καλδέλλης πλήρωσε τους δύο γιους του περίπου 37.500 € από τα δικά του έργα.⁴¹

Η συγγένεια προκύπτει από τα δημόσια έγγραφα. Ο Κλεάνθης και ο Άγγελος Καλδέλλης φέρουν το πατρώνυμο «Ιωάννη».¹⁹ Ο Φίλιππος, η Ναταλία και ο Εμμανουήλ Πρινιωτάκης φέρουν σε κάθε πράξη το πατρώνυμο «Γεωργίου». Η Ναταλία είναι ιδιοκτήτρια της κατοικίας στην οδό Νάξου 5 στα Μελίσσια,²⁰ τη διεύθυνση που δηλώνει ο καθηγητής Γεώργιος Πρινιωτάκης στις πληρωμές του ΠΑΔΑ.²¹

Σε κάθε πρόσκληση ο κανόνας τηρήθηκε στο χαρτί: ο πατέρας έφευγε από την επιτροπή. Στη θέση του έμεναν ο συνάδελφος που πλήρωνε τον γιο του και ο συνάδελφος του οποίου τον γιο πλήρωνε εκείνος. Ποιος έκρινε, τελικά, τους υποψηφίους;

Το έργο JustReDI της αντιπρυτάνισσας Κλειώς Σγουροπούλου, με αναπληρωτή υπεύθυνο τον τότε Αντιπρύτανη Έρευνας και Πρόεδρο της Επιτροπής Ερευνών Ιωάννη Καλδέλλη, πλήρωσε από το 2023 ως το 2026 τον ίδιο τον Καλδέλλη, τον γιο του Κλεάνθη, την τρίτη εταίρο της εταιρείας των γιων και την ίδια την εταιρεία συνολικά 125.879 €· το έργο ΝΗΣΟΣ του Καλδέλλη πλήρωσε τη Σγουροπούλου 2.800 €, με σύμβαση που ζήτησε ο ίδιος επτά εβδομάδες μετά την ανάθεση στην εταιρεία των γιων του.

Δύο έργα, μία απόφαση

Ο Καλδέλλης και η Σγουροπούλου ήταν μαζί μέλη του Πρυτανικού Συμβουλίου του ΠΑΔΑ ως αντιπρυτάνεις.⁴⁴ Στις 15 Μαΐου 2023 ο Γενικός Γραμματέας Έρευνας και Καινοτομίας ενέκρινε οκτώ «εμβληματικές δράσεις» του Ταμείου Ανάκαμψης. Δύο από αυτές είχαν το ΠΑΔΑ στην κοινοπραξία: τη ΝΗΣΟΣ, με 624.941,70 € για το ΠΑΔΑ, και το JustReDI, με 920.600 € για το ΠΑΔΑ.⁴⁵ Επιστημονικός υπεύθυνος της ΝΗΣΟΣ στο ΠΑΔΑ είναι ο Καλδέλλης· του JustReDI, η Σγουροπούλου.

Δέκα ημέρες αργότερα, στις 25 Μαΐου, η Επιτροπή Ερευνών του Ειδικού Λογαριασμού Κονδυλίων Έρευνας (ΕΛΚΕ), με Πρόεδρο τον Καλδέλλη, δέχτηκε τη διαχείριση του JustReDI. Ο Καλδέλλης αποχώρησε από τη συζήτηση. Η Επιτροπή τον όρισε αναπληρωτή επιστημονικό υπεύθυνο του έργου της Σγουροπούλου και ενέκρινε ομάδα στην οποία ήταν ο ίδιος, πρώτος στη σειρά, και ο γιος του Κλεάνθης ως εξωτερικός συνεργάτης.⁴⁶

Τι πλήρωσε το JustReDI

Από τον Φεβρουάριο 2024 ως τον Νοέμβριο 2025 το JustReDI πλήρωσε τον Καλδέλλη 26.519,70 € σε 20 αμοιβές,⁴⁷ και επιπλέον έξοδα ταξιδιών και την εγγραφή του σε συνέδριο, 2.837,16 €.⁵¹ Τον γιο του Κλεάνθη, «ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ ΚΛΕΑΝΘΗΣ ΙΩΑ.» στα εντάλματα, τον πλήρωσε 52.857 € σε 15 πληρωμές, από τον Δεκέμβριο 2023 ως τον Ιανουάριο 2026.⁴² Την Ελένη-Καλομοίρα Λαμπρίδου, τρίτη εταίρο της ΑΜΚΕ των γιων, 10.501,93 € σε τέσσερις πληρωμές.⁴⁸ Και την ίδια την ΑΜΚΕ των γιων, «Research and Development for Humanity», 36.000 € με απευθείας ανάθεση τον Οκτώβριο 2025.⁴³

Τι πλήρωσε η ΝΗΣΟΣ

Στις 2 Δεκεμβρίου 2025, επτά εβδομάδες μετά την ανάθεση στην ΑΜΚΕ των γιων του, ο Καλδέλλης ζήτησε σύμβαση πρόσθετης απασχόλησης για τη Σγουροπούλου στη ΝΗΣΟΣ, «συμμετοχή στις ενότητες εργασίας» για την ενεργειακή αυτονομία, την πλατφόρμα λογισμικού και το «Διαδραστικό Πράσινο Πάρκο». Η Επιτροπή την ενέκρινε στις 4 Δεκεμβρίου.⁴⁹ Στις 19 Ιανουαρίου 2026 η ΝΗΣΟΣ πλήρωσε τη Σγουροπούλου 800 € και 1.999,98 €.⁵⁰

Ο λογαριασμός δεν είναι συμμετρικός: 125.879 € προς τη μια οικογένεια, 2.800 € προς την άλλη συνάδελφο. Τα ποσά προς τον Καλδέλλη, τον γιο του και τη Λαμπρίδου πληρώθηκαν ενώ εκείνος ήταν αναπληρωτής υπεύθυνος του ίδιου έργου. Ποιος ζητούσε κάθε φορά τις συμβάσεις τους;

Από τον Δεκέμβριο 2019 ως τον Αύγουστο 2023 ο Αντιπρύτανης Έρευνας και Πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών Ιωάννης Καλδέλλης υπέγραψε ως Πρόεδρος τουλάχιστον 20 αποφάσεις που εγκρίνουν ή αναφέρουν συμβάσεις των γιων του· στις περισσότερες αποχώρησε από τη συζήτηση, αλλά στις 10 Μαΐου 2022 προήδρευσε ο ίδιος στην έγκριση δύο συμβάσεων του γιου του Κλεάνθη, ενώ τον Νοέμβριο 2021, για τη σύμβαση του ίδιου γιου στο ίδιο πρόγραμμα, είχε αποχωρήσει.

Το όργανο που εγκρίνει

Η Επιτροπή Ερευνών του Ειδικού Λογαριασμού Κονδυλίων Έρευνας (ΕΛΚΕ) του ΠΑΔΑ εγκρίνει τις προσκλήσεις, τα αποτελέσματα και τις συμβάσεις όλων των ερευνητικών έργων του Πανεπιστημίου. Ο Καλδέλλης ήταν μέλος της από το 2018 και Πρόεδρός της τουλάχιστον από τον Δεκέμβριο 2019 ως τον Αύγουστο 2023. Ως Πρόεδρος υπέγραφε τα αποσπάσματα των πρακτικών της.⁵⁴

Στις 9 Οκτωβρίου 2018, όταν ήταν ακόμη απλό μέλος, η Επιτροπή δέχτηκε τα αποτελέσματα πρόσκλησης του μεταπτυχιακού «Ενεργειακές και Περιβαλλοντικές Επενδύσεις», με διευθύντρια την Αιμιλία Κονδύλη: «υπεβλήθη μόνο μία πρόταση ανά θέση», και ανάδοχος της μιας θέσης, με 8.400 €, ήταν ο Κλεάνθης Καλδέλλης. Το απόσπασμα καταγράφει την αποχώρηση του τότε Προέδρου «λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων»· για τον Καλδέλλη δεν καταγράφει αποχώρηση.⁵³

Είκοσι αποφάσεις, μία υπογραφή

Από τον Δεκέμβριο 2019 ως τον Αύγουστο 2023 τουλάχιστον 20 αποφάσεις της Επιτροπής, με Πρόεδρο και υπογραφή τον Καλδέλλη, εγκρίνουν ή αναφέρουν συμβάσεις του Κλεάνθη ή του Άγγελου: στα έργα του ίδιου του πατέρα, στα έργα της Κονδύλη, του Πρινιωτάκη, της Σγουροπούλου, του Κοσμά Καββαδία, της Αθηνάς Αλεξοπούλου, της Αρετής Λάγιου, του Γεωργίου Σπυρόπουλου. Σε 16 από αυτές το θέμα το εισηγήθηκε ο Αντιπρόεδρος Πέτρος Καλαντώνης· σε 15 το πρακτικό γράφει ρητά ότι ο Καλδέλλης «αποχώρησε πριν από την συζήτηση του συγκεκριμένου θέματος».⁵⁵ Σε τέσσερις προσκλήσεις, από το 2018 ως το 2023, η αίτηση του γιου ήταν η μόνη: «κατατέθηκε μόνο μία πρόταση».⁵⁶

Οι φορές χωρίς αποχώρηση

Τον Νοέμβριο 2021 η Επιτροπή παρέτεινε τη σύμβαση του Κλεάνθη, 4.000 €, για «διοικητική υποστήριξη – οικονομική παρακολούθηση» στο πρόγραμμα του Κέντρου Επιμόρφωσης και Διά Βίου Μάθησης «Προαγωγή ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων» της Λάγιου. Ο Καλδέλλης αποχώρησε.⁵⁸

Στις 10 Μαΐου 2022 η Επιτροπή ενέκρινε την ομάδα του ίδιου προγράμματος και ενός δεύτερου προγράμματος της Λάγιου, «Ειδική αγωγή και προαγωγή ψυχικής υγείας στο σχολικό περιβάλλον». Στις δύο λίστες είναι ο «ΚΛΕΑΝΘΗΣ ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ», «Διοικητική υποστήριξη και οικονομική παρακολούθηση», 2.000 € σε κάθε πρόγραμμα. Τα δύο θέματα τα εισηγείται «ο Πρόεδρος». Το πρακτικό δεν γράφει αποχώρηση. Τα αποσπάσματα τα υπογράφει ο Καλδέλλης.⁵⁷

Στις 7 Μαρτίου 2023 η Επιτροπή, πάλι με Πρόεδρο τον Καλδέλλη και χωρίς αποχώρησή του, ενέκρινε την «επικαιροποίηση ερευνητικών ομάδων» όλων των έργων του ΕΛΚΕ. Ο πίνακας βάζει τον «ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ ΚΛΕΑΝΘΗΣ ΙΩΑ.» σε τέσσερα έργα: στο μεταπτυχιακό της Κονδύλη, στα δύο προγράμματα της Λάγιου και στο SECOVE του Πρινιωτάκη.⁵² Τέσσερις μήνες αργότερα, στις 18 Ιουλίου 2023, ο Καλδέλλης υπέγραψε μόνος του, ως Πρόεδρος, την παράταση της σύμβασης του Κλεάνθη στο SECOVE.⁵⁹

Ο κανόνας της αποχώρησης ίσχυε, και στα 15 από τα 20 πρακτικά η αποχώρησή του είναι γραμμένη. Γιατί όχι στις 10 Μαΐου 2022 και στις 7 Μαρτίου 2023;

Στον διαγωνισμό του ΠΑΔΑ για τις υποδομές τεχνητής νοημοσύνης του 2021 το είδος 1, σύστημα αποθήκευσης ενέργειας με φωτοβολταϊκό, είχε «ΥΠΕΥΘΥΝΟ» τον Αντιπρύτανη Έρευνας Ιωάννη Καλδέλλη· στις 4 Νοεμβρίου 2021 ο Καλδέλλης ψήφισε ως μέλος του Πρυτανικού Συμβουλίου, ομόφωνα, την κατακύρωσή του στην Intracom Defense, τη μόνη εταιρεία που έκανε προσφορά, με 237.943 €, 329 € κάτω από τον προϋπολογισμό των 238.272,38 €.

Ο διαγωνισμός

Στις 22 Ιουλίου 2021 το ΠΑΔΑ προκήρυξε ηλεκτρονικό διεθνή διαγωνισμό 985.703,75 € για την «Ανάπτυξη υποδομών του ΠΑΔΑ για την έρευνα και την καινοτομία στην τεχνητή νοημοσύνη και τις εφαρμογές της». Στις τεχνικές προδιαγραφές κάθε είδος έχει έναν «ΥΠΕΥΘΥΝΟ». Για το είδος 1, σύστημα αποθήκευσης ενέργειας σε συνδυασμό με φωτοβολταϊκό, «ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Κ. ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ», με προϋπολογισμό 238.272,38 € χωρίς ΦΠΑ.⁶⁰

Στις 4 Νοεμβρίου 2021 το Πρυτανικό Συμβούλιο, με Πρόεδρο τον Πρύτανη Παναγιώτη Καλδή και μέλη τον Καλδέλλη, τη Γραμματή Πάντζιου και την Κλειώ Σγουροπούλου, ενέκρινε «ομόφωνα» το δεύτερο πρακτικό της επιτροπής του διαγωνισμού και κατακύρωσε τα είδη. Το είδος του Καλδέλλη πήγε στην «INTRACOM DEFENSE ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΕ». Το πρακτικό δεν καταγράφει αποχώρηση του Καλδέλλη.⁶³ Η σύμβαση έγραψε 237.943 € χωρίς ΦΠΑ, και τον Απρίλιο 2023 η εταιρεία πληρώθηκε 295.049 € με ΦΠΑ.⁶²

Η γνωστοποίηση της ανάθεσης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης καταγράφει για το τμήμα 1 «αριθμός προσφορών που ελήφθησαν: 1». Το ίδιο ισχύει για τον τρισδιάστατο μεταλλικό εκτυπωτή (245.000 €, όσο ακριβώς ο προϋπολογισμός), τον σαρωτή (21.700 € έναντι 21.850 €) και την υπερφασματική κάμερα (68.600 € έναντι 68.800 €). Μόνο το τμήμα με το drone και το σύστημα χαρτογράφησης πήρε δύο προσφορές, και μόνο εκεί η τιμή έπεσε στο 90 % του προϋπολογισμού.⁶¹ Ένας διεθνής διαγωνισμός σχεδόν ενός εκατομμυρίου ευρώ, πέντε τμήματα, τέσσερα με έναν μόνο προσφέροντα. Ποιος έγραψε τις προδιαγραφές του είδους 1, και γιατί ο υπεύθυνός του ψήφισε την κατακύρωση στη μοναδική προσφορά;

Τον Νοέμβριο 2020 ο Αντιπρύτανης Έρευνας Ιωάννης Καλδέλλης ορίστηκε Αντιπρόεδρος του Τομεακού Επιστημονικού Συμβουλίου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Βιώσιμης Κινητικότητας, που προτείνει στη Γενική Γραμματεία Έρευνας «εμβληματικές πρωτοβουλίες» και την «κατανομή της δημόσιας χρηματοδότησης»· τον Μάιο 2023 η Γραμματεία ενέκρινε δύο εμβληματικές δράσεις με 1.545.542 € για το ΠΑΔΑ, με τον Καλδέλλη υπεύθυνο στη μία και αναπληρωτή υπεύθυνο στην άλλη.

Το συμβούλιο

Στις 2 Νοεμβρίου 2020 ο Υφυπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων συγκρότησε τα Τομεακά Επιστημονικά Συμβούλια της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Τεχνολογίας (σήμερα Έρευνας και Καινοτομίας). Στο συμβούλιο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Βιώσιμης Κινητικότητας Πρόεδρος ορίστηκε ο Εμμανουήλ Πλειώνης, «Διευθυντής και Πρόεδρος του Δ.Σ. του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών», και Αντιπρόεδρος ο Ιωάννης Καλδέλλης. Η απόφαση αναθέτει στα συμβούλια «προτάσεις για την αξιοποίηση, τη στρατηγική διαμόρφωση και την κατανομή της δημόσιας χρηματοδότησης», «προτάσεις για σχεδιασμό εμβληματικών πρωτοβουλιών», και, «σε κάθε πρόταση της ΓΓΕΤ για προκήρυξη Εθνικών Ερευνητικών έργων», να προτείνουν ή να εκτιμούν τις περιοχές και «την κατανομή χρηματοδότησης ανάμεσά τους».⁶⁶

Η δράση

Στις 20 Σεπτεμβρίου 2022 η Γραμματεία προκήρυξε, με χρήματα του Ταμείου Ανάκαμψης, τη δράση «Εμβληματικές δράσεις σε διαθεματικές επιστημονικές περιοχές με ειδικό ενδιαφέρον για τη σύνδεση με τον παραγωγικό ιστό».⁷⁰ Στις 15 Μαΐου 2023 ενέκρινε οκτώ έργα, 29,3 εκατ. €. Δύο έχουν το ΠΑΔΑ στην κοινοπραξία. Η «Εμβληματική δράση πράσινων νησιών στα πλαίσια της κυκλικής οικονομίας – ΝΗΣΟΣ», με 624.941,70 € για το ΠΑΔΑ και εταίρους το Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης, το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, το Κέντρο Ερευνών του Πανεπιστημίου Πειραιώς και το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος. Και το JustReDI, με 920.600 € για το ΠΑΔΑ και πρώτο εταίρο το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, με 907.300 €.⁶⁷ Υπεύθυνος της ΝΗΣΟΣ στο ΠΑΔΑ είναι ο Καλδέλλης. Αναπληρωτή υπεύθυνο του JustReDI τον όρισε δέκα ημέρες αργότερα η Επιτροπή Ερευνών στην οποία προήδρευε ο ίδιος.⁶⁸

Οι εταίροι

Από τον Σεπτέμβριο 2023 ως τον Οκτώβριο 2024 το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, ο φορέας του Προέδρου του συμβουλίου και επικεφαλής εταίρος του JustReDI, πλήρωσε τον Άγγελο Καλδέλλη, «ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ ΙΩΑ.» στα εντάλματα, 10.693,51 € σε εννέα πληρωμές, από έργο με επιστημονικό υπεύθυνο τον Νικόλαο Μιχαλόπουλο.⁶⁴ Τον Σεπτέμβριο 2025 το Ινστιτούτο Μηχανικής Βιωσίμων Πόρων του Εθνικού Κέντρου Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης, εταίρου της ΝΗΣΟΣ, πλήρωσε από το κονδύλι του στη ΝΗΣΟΣ 200 € στην ΑΜΚΕ των γιων του Καλδέλλη για εγγραφή σε συμπόσιο.⁶⁵

Στην τελική επαλήθευση της ΝΗΣΟΣ, τον Ιούνιο 2026, το Εθνικό Αστεροσκοπείο εμφανίζεται εταίρος του έργου με προϋπολογισμό 575.147,44 €. Δήλωσε δαπάνες 68.296,01 € και του ζητήθηκε να επιστρέψει 342.038,60 € από την προκαταβολή. Το ΠΑΔΑ δήλωσε 524.805,57 €· η Γραμματεία πιστοποίησε αρχικά 485.925,57 € και, μετά από αντιρρήσεις του ΠΑΔΑ, όλο το ποσό.⁶⁹

Ο Αντιπρόεδρος ενός συμβουλίου που προτείνει εμβληματικές δράσεις και την κατανομή της χρηματοδότησης έγινε υπεύθυνος σε δύο από αυτές. Τι πρότεινε το συμβούλιο για τη δράση του 2022, και ποιος έκρινε τις προτάσεις;

Από τον Δεκέμβριο 2013 ως τον Μάρτιο 2018 ο Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας του ΤΕΙ Πειραιά πλήρωσε τον Κλεάνθη και τον Άγγελο Καλδέλλη 88.472 € σε 154 εγγραφές πληρωμής· 74.172 € από αυτά προέρχονταν από τρία έργα του ίδιου του Ιωάννη Καλδέλλη: τα ευρωπαϊκά CRISP και TILOS και το μεταπτυχιακό στην ενέργεια που διηύθυνε.

Τα έργα του πατέρα

Στο ΤΕΙ Πειραιά, πριν από τη συγχώνευσή του στο ΠΑΔΑ το 2018, ο Ιωάννης Καλδέλλης ήταν υπεύθυνος δύο ευρωπαϊκών έργων: του «FP7 CRISP – Creating Innovative Sustainability Pathways across Europe»⁷⁵ και του «Horizon 2020 TILOS – Τεχνολογική καινοτομία για τη βέλτιστη ενσωμάτωση τοπικού χαρακτήρα συστημάτων συσσωρευτών ενέργειας».⁷⁶ Από τον Δεκέμβριο 2013 ως τον Μάιο 2017 το CRISP πλήρωσε τον Άγγελο 9.000 € σε εννέα αμοιβές, και τον Κλεάνθη 12,30 € για μία δαπάνη (Ιούλιος 2017).⁷¹ Από τον Νοέμβριο 2016 ως τον Φεβρουάριο 2018 το TILOS πλήρωσε τον Κλεάνθη 20.750 € σε 22 αμοιβές.⁷²

Τα μεταπτυχιακά

Υπεύθυνος του «Αυτοχρηματοδοτούμενου ΠΜΣ στο ΤΕΙ Πειραιά σε σύμπραξη με το Πανεπιστήμιο Heriot-Watt … στον τομέα της ενέργειας» ήταν επίσης ο Ιωάννης Καλδέλλης· με δική του αίτηση εγκρίνονταν οι δαπάνες του μεταπτυχιακού, και ήταν υπεύθυνός του και στο ΠΑΔΑ, τουλάχιστον ως τον Ιανουάριο 2023.⁷⁷ Το μεταπτυχιακό πλήρωσε τον Κλεάνθη 23.110 € σε 37 αμοιβές (2014–2018) και τον Άγγελο 21.300 € σε 48 (2014–2017).⁷³ Το μεταπτυχιακό «Ενεργειακές και Περιβαλλοντικές Επενδύσεις», με διευθύντρια την Αιμιλία Κονδύλη, τους πλήρωσε 11.400 € και 2.900 €.⁷⁴ Η Κονδύλη είναι η συνάδελφος που, από το 2023, κρίνει ως μέλος της επιτροπής αξιολόγησης της ΝΗΣΟΣ τις αιτήσεις στο έργο του Καλδέλλη και πληρώνει τους δύο γιους από τα δικά της έργα.⁷⁸

Οι δικαιούχοι του ΤΕΙ είναι τα ίδια πρόσωπα που το ΠΑΔΑ πληρώνει ως «ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ ΚΛΕΑΝΘΗΣ ΙΩΑ.» και «ΚΑΛΔΕΛΛΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ ΙΩΑ.»: ο αριθμός φορολογικού μητρώου είναι ο ίδιος.⁷¹ Το σχήμα που καταγράφεται στο ΠΑΔΑ από το 2018 υπήρχε ήδη: τα έργα του πατέρα πληρώνουν τους γιους, και τα έργα των συναδέλφων του επίσης. Ποιος αξιολόγησε τους γιους για τις θέσεις τους στο CRISP, στο TILOS και στο μεταπτυχιακό του πατέρα τους;